Υπόθεση Περικλή Βιζουκίδη

  • για την αποκατάσταση της ιστορικής αλήθειας
  • για το σεβασμό της ιστορικής μνήμης

 1. Ο Περικλής Βιζουκίδης υπήρξε ένα από τα πλέον αμφιλεγόμενα πρόσωπα της  περιόδου που ξεκινάει με την  ίδρυση του ΑΠΘ, στο  οποίο  υπήρξε ιδρυτικό μέλος, και τελειώνει με τον Εμφύλιο, όπου πρωτοστατεί στην «εξυγίανση», σύμφωνα με τις μαρτυρίες διακεκριμένων προσωπικοτήτων, του ΑΠΘ  από τα αριστερά  «μιάσματα».

2. Έχοντας σπουδάσει στη Γερμανία, διαποτίστηκε από το αυταρχικό «πρωσικό πνεύμα», πράγμα που  καθρεφτιζόταν  στις οργίλες αντιδράσεις του απέναντι  στους  προοδευτικούς συναδέλφους  ή τους φοιτητές του. Ήταν συχνά εμπαθής και σκαιός, όταν επρόκειτο  να αντιμετωπίσει  «μη εθνικόφρονας», κατά την άποψή του, συναδέλφους και φοιτητές του, για του οποίους έλεγε ότι οι πρώτοι δεν έπρεπε  να διδάσκουν  και οι δεύτεροι  να φοιτούν στο πανεπιστήμιο. Ενδεικτική η χειροδικία του κατά του αντιστασιακού συναδέλφου του και πρύτανη Καββάδα, πράξη για την οποία καταδικάστηκε από ποινικό δικαστήριο, αλλά και η όλο περιφρόνηση  αποστροφή του προς τους  φτωχούς  φοιτητές του ΑΠΘ το 1933 ότι δεν θα έπρεπε να σπουδάζουν-σύμφωνα με τη μαρτυρία του  δημοσιογράφου  Στρατή Καστρινού.

3. Ενδεικτικές επίσης για το ήθος  του πανεπιστημιακού άνδρα είναι  αφενός  μεν η απόλυτα αρνητική «κρίση» του για την επιστροφή στο πανεπιστήμιο του «μιασμένου»  από τον κομουνιστή  Γληνό  μεταρρυθμιστή παιδαγωγού Αλέξανδρου Δελμούζου, αφετέρου  η μετά την Κατοχή λυσσαλέα εκστρατεία του  για την εκδίωξη από το πανεπιστήμιο  επιφανών καθηγητών, όπως οι Χ. Θεοδωρίδης, Καββάδας, Ιμβριώτης, Τζώνης, Σιγάλας κ.α., που πήραν μέρος στην Αντιφασιστική Αντίσταση.

4. Ο Περικλής Βιζουκίδης  υπήρξε διαταραγμένη προσωπικότητα, η οποία, σε άλλους καιρούς, θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «γραφική». Όμως εκείνες τις δραματικές στιγμές, που η Ελλάδα περνούσε  υπό τη βαριά σκιά της σβάστικα, αυτός έσπευσε να υποδεχθεί τους Ναζί κατακτητές. Ανέλαβε μάλιστα το ρόλο του διερμηνέα ανάμεσα στους Γερμανούς  και στην αντιπροσωπεία των τοπικών αρχών – επικεφαλής της οποίας ήταν ο διορισμένος από τον Μεταξά δήμαρχος και πρώτος πρόεδρος της Εταιρείας Μακεδονικών Σπουδών Κ. Μερκουρίου, και στην οποία συμμετείχαν ο μητροπολίτης Γεννάδιος και ο στρατιωτικός διοικητής Ραγκαβής.

Ο  Μερκουρίου έβγαλε την επόμενη μέρα μια  δωσιλογικού  περιεχομένουπροκήρυξη με την οποία   πληροφορούσε και διαβεβαίωνε τους Θεσσαλονικείς  ότι :

1) ο γερμανικός στρατός «από της πρώτης στιγμής της εισόδου του εις την πόλιν  ετήρησεν έναντι ημών στάσιν  γενναιόφρονα και ιπποτικήν» και 2) «ο λαός της Θεσσαλονίκης έστω βέβαιος  ότι τιθέμενος υπό την προστασίαν ενός έθνους γενναίου και ευγενούς ουδέν έχει να φοβηθή. Η τιμή του, η ζωή του και η περιουσία του θα η πλήρως εξησφαλισμένη.»! Για τη δουλοπρεπή αυτή  στάση του   ο Μερκουρίου  διατηρήθηκε στη θέση του από τα στρατεύματα Κατοχής έως το Φεβρουάριο του1943. Παρ’ όλα αυτά, το 1951 δόθηκε το όνομά του σε δρόμο στην περιοχή Ντεπό!

5. Ο Περικλής Βιζουκίδης , ο άνθρωπος που θαύμαζε το γερμανικό πολιτισμό και το εθνικοσοσιαλιστικό καθεστώς, κυκλοφορούσε  με την άνεση του οικείου προσώπου στις γερμανικές υπηρεσίες  και  σχετιζόταν φιλικά(!) με τον πρόξενο της Γερμανίας στη Θεσσαλονίκη. Πίστευε αφελώς(;) ότι μπορούσε να επηρεάσει τις αποφάσεις  των κατακτητών με προσωπικές παρεμβάσεις, αφενός μεν για την απόδοση στην Ελλάδα των αλύτρωτων εδαφών της Βόρειας Ηπείρου και αφετέρου για την απάλυνση των μεγάλων προβλημάτων που προκαλούσαν οι αρχές Κατοχής  στο Πανεπιστήμιο, όπως η επίταξη των κτιρίων και των εργαστηρίων του, ο κάκιστος επισιτισμός των φοιτητών στη λέσχη, οι συλλήψεις καθηγητών κι φοιτητών για αντιστασιακή δράση κλπ.

6. Στα πρακτικά της Συγκλήτου του ΑΠΘ εκείνης της εποχής ο Βιζουκίδης εμφανίζεται να επιτίθεται στους συναδέλφους του και να τους κατηγορεί  ότι φταίνε αυτοί για  τα προβλήματα του ΑΠΘ  και όχι οι  Γερμανοί, επειδή είναι … ανελαστικοί και  έχουν έλλειψη πνεύματος  συνεργασίας με τους κατακτητές(!)

7.    Το 1942, προλογίζοντας το «σύγγραμμα» του Κ. Σνωκ: Μακεδονία-Θράκη, στο οποίο ο συγγραφέας του καλούσε τους «Έλληνας αγωνιστάς» να αναζητήσουν «τας ωραίας ημέρας του μέλλοντος κατά την μέλλουσαν να μελετηθή οργάνωσιν των Ευρωπαϊκών κρατών εις μίαν, ούτως ειπείν, συμπολιτείαν, εις την οποίαν θα πρωτοστατήση το Γερμανικόν πνεύμα», έγραφε: «διά του προκειμένου συγγράμματος επιδιώκονται πλην άλλων και οι επόμενοι σκοποί: Να στερεωθή η ελπίς των Ελλήνων ότι δεν είναι δυνατόν κατά την νέαν ρύθμισιν των εν Ευρώπη πραγμάτων, επί τη βάσει της επαγγελλομένης νέας τάξεως λογικής και ηθικής και δικαιοσύνης, να παροραθώσιν εν τη καιρία ώρα τα αιωνόβια και απαράγραπτα του ελληνισμού δίκαια

8.    Το ότι  ο Περικλής Βιζουκίδης  είχε καλές σχέσεις με τις αρχές Κατοχής   φαίνεται και  από μαρτυρίες  που  τον εμφανίζουν να  «μεσολαβεί» μαζί με τον μητροπολίτη Γεννάδιο , για να ματαιωθεί η αποστολή των Εβραίων της πόλης  στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Σύμφωνα επίσης με τη μαρτυρία  του καθηγητή Κ. Βαβούσκου, ο Βιζουκίδης εμφανιζόταν και σε φωτογραφία  από την αποχώρηση των Γερμανών από το σιδηροδρομικό σταθμό,  και  ενώ η πόλη μόλις είχε κυριολεκτικά γλυτώσει από την καταστροφή των ναρκοθετημένων από τους Ναζί υποδομών της, χάρη στην επέμβαση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ και του αντιστασιακού μητροπολίτη Κοζάνης Ιωακείμ.

9. Χαρακτηριστικές επίσης για το ήθος  του ανδρός είναι  αφενός  μεν η αρνητική κρίση του για την επιστροφή στο πανεπιστήμιο του «μιασμένου» από τον κομμουνιστή Γληνό μεταρρυθμιστή παιδαγωγού Αλέξανδρου Δελμούζου, αφετέρου ο λυσσαλέος αγώνας που έδωσε μετά την Απελευθέρωση για την εκδίωξη από το πανεπιστήμιο επιφανών καθηγητών, όπως οι Χ. Θεοδωρίδης, Καββάδας (που σημειωτέον έγινε δήμαρχος θεσσαλονίκης από τον Δεκέμβρη του 1944 έως το Γενάρη του 1945),  Ιμβριώτης, Τζώνης, Σιγάλας, επειδή πήραν μέρος στην Αντιφασιστική Αντίσταση.

Με οδηγό τη ρήση του Κικέρωνα ότι  «η Ιστορία δεν πρέπει να λέει κανένα ψέμα ούτε  να κλείνει τα αυτιά της σε καμία αλήθεια», αλλά και του αξέχαστου Μ. Αναγνωστάκη «φτάνουν πια τα παραμύθια…λέω το σκύλο σκύλο, το λύκο λύκο, το σκοτάδι σκοτάδι, δείχνω με το χέρι τους κακούς…πρέπει να λέμε την αλήθεια στα παιδιά», ήρθε η ώρα να γκρεμιστεί  το φράγμα της σιωπής που επί δεκαετίες χτίστηκε σ’ αυτήν την πόλη από εκείνους που είχαν και εξακολουθούν να έχουν συμφέρον από τη συσκότιση της ιστορίας της.

Η νεότερη ιστορική έρευνα του παρελθόντος της Θεσσαλονίκης αποκαλύπτει τις «σκοτεινές» πλευρές της, φέρνει στο φως συγκλονιστικές μαρτυρίες για το πώς μερικές χιλιάδες άνθρωποι κατόρθωσαν να κυριαρχήσουν στα πολιτικά, οικονομικά και πολιτιστικά δρώμενά της, με μοναδικό εφόδιο την «εθνικοφροσύνη». Πολλοί από αυτούς συνεργάστηκαν ανοιχτά με τους κατακτητές και υπήρξαν αδίστακτα όργανά τους. Για το λόγο αυτό ανταμείφθηκαν από αυτούς με τις περιουσίες των Εβραίων μαρτύρων του Ολοκαυτώματος. Άλλοι από αυτούς,  εμφορούμενοι από υπερσυντηρητικές ιδέες  και μισώντας καθετί προοδευτικό, αποδέχτηκαν τα ναζιστικά κτήνη, συνομιλούσαν τακτικά μαζί τους,  έχοντας  κάνει  κύρια αποστολή τους την… εξημέρωση ή τον εξευμενισμό τους.

Αργότερα, οι άνθρωποι αυτοί διεκδίκησαν και πέτυχαν από την Πολιτεία  τα προνόμια του «αντιστασιακού πατριώτη», ενώ οι πραγματικοί πατριώτες βρέθηκαν στις εξορίες και τις φυλακές. Οι άνθρωποι αυτοί πέθαναν εν τιμή και δοξάστηκαν από τους «μνήμονες» ομοϊδεάτες τους, ενώ οι πραγματικοί ήρωες έμειναν ξεχασμένοι μέσα στα χρονοντούλαπα της Ιστορίας.

Είναι τυχαίο ότι «νονοί» της οδού Π. Βιζουκίδου υπήρξαν οι  διορισμένοι από τη Χούντα δημοτικοί σύμβουλοι του  Δήμου Θεσσαλονίκης -επί Δημαρχίας Αλέξανδρου Κωνσταντινίδη – με ημερομηνία βαπτίσεως την 28η Μαΐου του 1969;

Την εποχή, λοιπόν, που χιλιάδες ανώνυμοι  και επώνυμοι αγωνιστές στέναζαν στις φυλακές και στα ξερονήσια, οι εγκάθετοι των συνταγματαρχών στο Δήμο Θεσσαλονίκης εδραίωναν τη μνήμη ενός «επιφανούς»  ομοϊδεάτη τους.

Η προνομιακή αντιμετώπιση των πάσης φύσεως συνεργών ή συνεργατών των δυνάμεων Κατοχής με το Χουντικό ΝΔ. 179/1969 εξακολούθησε και την περίοδο της μεταπολίτευσης, αφού ο νεοδημοκράτης υπουργός Εθνικής Αμύνης Ε. Αβέρωφ απέρριψε την κοινή πρόταση της αντιπολίτευσης για την κατάργησή του. Μόλις το 1982 με το Ν. 1285 μαζί με την επίσημη αναγνώριση της Εθνικής Αντίστασης καταργήθηκαν και τα χουντικά διατάγματα-πλυντήρια των εγκλημάτων του δωσιλογισμού.  

 «Το μόνο καθήκον μας απέναντι στην ιστορία είναι να την ξαναγράψουμε», έλεγε ο Όσκαρ Ουάιλντ.

Ήρθε η ώρα να γράψουμε την  αληθινή Ιστορία της πόλης μας.


 ΜΕΡΙΚΕΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ  ΜΑΡΤΥΡΙΕΣ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΕΙΣ

ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΕΡΙΚΛΗ ΒΙΖΟΥΚΙΔΗ

 1. Για τον άκρως αντιφατικό ρόλο του Περικλή Βιζουκίδη στα χρόνια της Κατοχής, έτσι όπως εμφανίζεται μέσα από τα αποκαλυπτικότατα πρακτικά της Συγκλήτου του ΑΠΘ, ΔΕΣ: Αναστασία Λυγούρα, «Πανεπιστημιακά Ιδρύματα και φοιτητική δράση κατά τα έτη 1940-1944», Διδακτορική Διατριβή, Πάντειο Πανεπιστήμιο , 2010.

2. Μια αποκαλυπτικότατη μαρτυρία για τον Πρύτανη Βιζουκίδη από τα χρόνια του Μεσοπολέμου:

«Εξ όνυχος τον λέοντα»

Τι νομίζετε ότι θυμήθηκα τώρα, αυτό που επαληθεύει το κοινώς λεγόμενο «εξ όνυχος τον λέοντα». Τις διατάξεις δηλαδή της «Λευκής Βίβλου» για την Παιδεία, που περιορίζουν τη μόρφωση μέχρι τον μηδενισμό της για τα λαϊκά στρώματα (φτωχολογιά), ώστε οι νέοι ν’ αποτελέσουν ένα απέραντο σκλαβοπάζαρο. Αυτό ήταν και το διαχρονικό όνειρο της άρχουσας τάξης, της κεφαλαιοκρατίας, για να υπάρχει μια μάζα εργαζομένων μόνον ειδικευμένων, χωρίς βούληση για ανθρώπινες εργασιακές σχέσεις και διεκδικήσεις, πειθαρχημένη στις εντολές της εργοδοσίας. Σε ό,τι δηλαδή αποβλέπουν οι καταραμένοι τελευταίοι νόμοι, για την κατάργηση των οποίων αγωνίζονται οι μαθητές με τους γονείς και τους δασκάλους τους.

Πρέπει να ήταν το «σωτήριον έτος» 1933, όταν οι φοιτητές του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης πραγματοποίησαν τη μεγάλη, για την εποχή εκείνη, απεργία τους με ένα από τα βασικά αιτήματα, τη βελτίωση του άθλιου συσσιτίου που παρείχε η Φοιτητική Λέσχη. Ημουν κι εγώ τότε τριτοετής φοιτητής της Νομικής Σχολής και σαν συντάκτης της «Εφημερίδας των Βαλκανίων», εκάλυπτα το ρεπορτάζ. Είχαμε λοιπόν οχυρωθεί στη Λέσχη μας και βούιζε κι αντιλαλούσε η οδός Εθνικής Αμύνης, από τα συνθήματά μας και την επίμονη απαίτηση να έλθει ο τότε πρύτανης, για να διαπιστώσει με αυτοψία την άθλια κατάσταση. Και πράγματι, ήλθε. Ηταν ο πολύ γνωστός, από τη ραγιάδικη υποδοχή, που έκανε αργότερα στους εισβολείς Γερμανούς έξω από την πόλη, καλωσορίζοντάς τους με προσφώνηση. Το όνομά του, Βιζουκίδης, με σπουδές στη Γερμανία, λάτρης της»θεωρίας» περί Αρίας φυλής του Χίτλερ, σωστός «Φον» και φανατικός εχθρός των φοιτητικών διεκδικήσεων και κινητοποιήσεων. Ο εν λόγω ναζιστολάτρης, στήθηκε στην είσοδο της Λέσχης, κυκλωμένος από τους φοιτητές και ζήτησε να παρουσιαστεί μπροστά του, η απεργιακή επιτροπή. Τότε τον λόγο πήρε ο Νίκος Παπαπερικλής.Ηρεμα, με το γνωστό ήπιο και γλυκό ύφος του, ο αξέχαστος σε όλα τα επόμενα χρόνια ακάματος αγωνιστής και χρονογράφος του «Ριζοσπάστη» με το ψευδώνυμο «Φιλικός», ανέπτυξε τους λόγους της απεργίας και καταλήγοντας είπε: «Κύριε Πρύτανη πεινάμε!». Τι ήταν να πει αυτή τη λέξη. Ανατρίχιασε ο φον «Βυζούκεμπεργκ» (όπως τον φωνάζαμε) και σε έξαλλη κατάσταση φώναξε: «κύριε Παπαπερικλέους, πρέπει να γνωρίζετε ότι τα Πανεπιστήμια δεν είναι διά τους πτωχούς, οι πτωχοί να σπουδάσουν άλλες ειδικεύσεις με λαμπρό μέλλον… «. Και έφυγε για να επακολουθήσουν αποβολές και εξορίες που περιέλαβαν εκτός από τον Παπαπερικλή και τους Ζωγράφο, Ακριτίδη, Χαραλάμπους, Γώγο, Τουφεξή κ. ά. κατοπινά στελέχη του ΚΚΕ, της Εθνικής Αντίστασης και του ΔΣΕ.

Από όλα αυτά που σας εξιστορώ, κυρίως στέκομαι στην αποκαλυπτική δήλωση του πρύτανη – αυτού του εκπροσώπου της ολιγαρχίας στην ανώτατη εκπαίδευση – ότι η μόρφωση είναι απαγορευτική για τα λαϊκά στρώματα, δηλαδή το προλεταριάτο και εν γένει τους μη έχοντες.

Ηταν το «νύχι του λιονταριού», το «αβγό της οχιάς», της γερμανικής κεφαλαιοκρατίας, που διαχρονικά εμφανίστηκε στη σύνταξη της «Λευκής Βίβλου», από τις γερμανικές κυρίως πολυεθνικές εταιρίες και τα μονοπώλια. Σύμφωνα με τη «Βίβλο», αυτή η μόρφωση είναι επικίνδυνη, γιατί διαμορφώνει εργαζόμενους που διαμαρτύρονται και επαναστατούν. Ενώ το κεφαλαιοκρατικό οικονομικό σύστημα χρειάζεται άβουλους σκλάβους της δουλιάς, «στόμα να ‘χουν, μα.. όχι και μιλιά!». Το καταλάβατε; Συνεπώς ακούτε τι σας λέει ο πρωθυπουργός και ο υπουργός Παιδείας και… σκάστε!!!

Αυτή είναι η απάντηση στο λαμπρό, μαχητικό, άκαμπτο και πρωτόγνωρο εκρηκτικό ξεσηκωμό των νεαρών εκπαιδευομένων και των εκπαιδευτών τους, για την ανατροπή των νόμων εμπάργκο για τη μόρφωση.

ΣΤΡΑΤΗΣ ΚΑΣΤΡΙΝΟΣ, παλαίμαχος δημοσιογράφος, συν/χος Δικηγόρος, Εφημερίδα Ριζοσπάστης, 7/2/1999.

 3. Άλλη μία φοιτητική μαρτυρία για τον καθηγητή Βιζουκίδη:

Ελάχιστα πρόσθετα στοιχεία στα όσα ανακοίνωσε η Επιτροπή Αντιστασιακών (πρ. Μ. Γλέζος, Γρ. Β. Μαχαίρας, μέλη Στέλ. Ζαμάνος κ.ά.) για τις οφειλόμενες Γερμανικές Επανορθώσεις.

Ο πόλεμος του 1940 με βρήκε στη Θεσσαλονίκη (2ετής φοιτητής Νομικής και υπ. ΙΚΑ). Οι Γερμανοί, που μπήκαν στη Θεσσαλονίκη κατά το μεσημέρι της 9ης Απριλίου 1941, βρήκαν την πόλη έρημη, κλειδαμπαρωμένη -ούτε κουνούπι δεν πετούσε- πνιγμένη στο κλάμα και στο φαρμάκι.

Θλιβερή εξαίρεση ο καθηγητής μας Περ. Βιζουκίδης, φιλοναζί του κερατά (τους φοιτητές για μεταπτυχιακά στη Γερμανία αυτός τους διάλεγε και τους έστελνε), και ο… Ραβίνος! -πίστευε ο αφελής πως θα καλοπιάσει τους ναζί…- όπου, ως άτομα, μόνοι τους τούς υποδέχτηκαν με ανθοδέσμη στην οδό Μοναστηρίου. Ο γερμανικός στρατός δεν είχε επιμελητεία (να μεταφέρει τρόφιμα κ.λπ.), σιτιζόταν από τρόφιμα που άρπαζε εκεί που πήγαινε. Και μόλις πιάσανε διάφορες θέσεις στην πόλη, άρχισαν τα σπασίματα και οι λεηλασίες εστιατορίων και καταστημάτων τροφίμων.

Σέρνανε μαζί τους κι ένα είδος μεγάλης καρότσας με ειδικά μηχανήματα και εκτυπώνανε μάρκα με τα οποία εφοδιάζανε τους στρατιωτικούς τους και κείνοι ξεχύνονταν στα καταστήματα. Τότε, μόλις είχε ανοίξει στην οδό Τσιμισκή ένα μεγάλο κατάστημα με φίρμα «Λαμπρόπουλος» με ωραία εμπορεύματα – το αδειάσανε κυριολεκτικά. Κι όταν ο διευθυντής του πήγε στην Εθνική Τράπεζα ν’ αλλάξει τα μάρκα, τον πληροφόρησαν πως αυτά δεν έχουν καμία αξία και αυτοκτόνησε… (Ο Μ. Γλέζος με πληροφόρησε ότι αυτό το… εκτυπωτήριο βρέθηκε στη Θεσσαλονίκη). Ο κάθε Γερμανός στρατιωτικός υποχρεωνόταν να στέλνει στην οικογένειά του κάθε μήνα ποσότητα τροφίμων-δεν θυμάμαι πόσες οκάδες…».

Δημήτρης Κυριαζής,

Εφημερίδα Ελευθεροτυπία, 16.4.2010

 

4. Μία καταγγελία για τον Βιζουκίδη από τον Κώστα Αξελό

 Ηθική κάθαρση!

Ο καθηγητής κ. Φωτεινός εξελέγη κοσμήτωρ της Ιατρικής Σχολής. Ο καθηγητής κ. Χατζής της Φιλοσοφικής. Στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης πρωτοστατεί ο θεωρητικός του εθνικοσοσιαλισμού καθηγητής κ. Βιζουκίδης.

Ο κοσμήτωρ κ. Φωτεινός πιστός υποταχτικός της 4ης Αυγούστου, ο πρώτος που έκανε στο Πανεπιστήμιο την πρόταση να στηθεί ανδριάντας στο Μεταξά. Πιστότερος ακόμα υποταχτικός των ξένων καταχτητών, ύψωσε στην γερμανική σημαία στο Πανεπιστήμιο δίχως κανένας να τον υποχρεώσει.

Ο κοσμήτωρ κ. Χατζής το προπύργιο του λογιωτατισμού στη Φιλοσοφική Σχολή, ο εμπνευστής της μεσαιωνικής δίκης των τόνων, ο μανιώδης γλωσσοαμύντορας. Ο καθηγητής κ. Βιζουκίδης, ο άνθρωπος που σ’ όλο το διάστημα της σκλαβιάς διατηρούσε σε φανερό μέρος του σπιτιού του αυτόγραφο με την υπογραφή του Χίτλερ.

Δεν εξάντλησα τη σειρά των πορτραίτων, έδωσα πολύ λειψά μερικές «χαρακτηριστικές» μορφές. Γιατί η εκλογή του κ. Φωτεινού ήταν η σταγόνα που έκανε το ποτήρι να ξεχειλίσει. Ολάκερος ο φοιτητικός κόσμος, όλοι οι φωτισμένοι καθηγητές ή κοινή γνώμη, όλος ο Τύπος –ακόμα κι η «Εστία» κι η «Καθημερινή»– εκφράστηκαν έντονα για την κατάσταση που επικρατεί σε όλες τις ανώτερες σχολές γενικά, στο Πανεπιστήμιο ειδικά. Τόσο στα Ανώτερα εκπαιδευτικά ιδρύματα της Αθήνας, όσο και στο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, κυριαρχούν καθηγητές που υπηρέτησαν πιστά την τεταρταυγουστιανή δικτατορία «φωτίζοντας» με την «επιστήμη» του το έργο της. Οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι στάθηκαν υποστηριχτές του χιτλερισμού και του φασισμού στη χώρα μας, ιδεολογικοί του παραστάτες από υμνητές του γερμανικού πνεύματος πέρασαν μέσω του πολιτισμού της νέας τάξης στη γερμανοδουλεία. Και κάτι άλλο ακόμα που κάθε άλλο παρά συμπτωματικό είναι: οι ίδιοι αυτοί άνθρωποι είναι και οι χειρότεροι εκπαιδευτικοί λειτουργοί, οι χειρότεροι εργάτες της επιστήμης τους.

Αρτηριοσκληρωμένοι και στείροι, ανεπιστήμονες κι οπισθοδρομικοί, ολότελα ασυγχρόνιστοι λεξικά κι όχι πηγές γνώσης. Πολίτες που πρόδωσαν και προδίνουν καθημερινά το Έθνος τους, την Επιστήμη τους. Και μπορεί μερικοί απ’ αυτούς να μην πρόδωσαν το Έθνος τους η παγερή τους όμως αδιαφορία στον αγώνα της εθνικής αντίστασης λέει πολλά.

Βαριοί χαρακτηρισμοί θα μπορούσε να πει κανένας και ανάρμοστο για φοιτητές να χαρακτηρίζουν έτσι τους δασκάλους τους. Κι όμως είναι τόσο βαθειά καταδικασμένοι στη συνείδηση του λαού και των σπουδαστών, όλοι αυτοί οι ανάξιοι καθηγητές.

Πώς θα σταθούν αυτοί οι ανάξιοι καθηγητές διαπαιδαγωγητές μιας τόσο άξιας ακαδημαϊκής νεολαίας; Πώς θα επιβληθούν και ηθικά στους σπουδαστές; Εμείς διαπιστώνουμε με λύπη κάθε φορά, τη βαθύτατη αυτή ηθική κρίση. Και τόσο περισσότερο όσο ξέρουμε πόσο τίμια ήταν η στάση παρά πολλών καθηγητών – όχι μόνο των καθηγητών που βρίσκονται σήμερα σε διαθεσιμότητα. Μήπως όμως το ανοιχτό πρόβλημα των καθηγητών που βρίσκονται σε διαθεσιμότητα; Των κ. Σβώλου, Αγγελόπουλου, Κόκκαλη, Γεωργαλά, Παπαπέτρου του πρύτανη κ. Κιτσίκη; Νομίζουν οι ακαδημαϊκές αρχές ή το επίσημο Κράτος πως αυτό το ζήτημα που ξεπέρασε τα σύνορα της Ελλάδας τελείωσε;

(Κώστας Αξελός, Nέα Γενιά¸ όργανο του Κ. Σ. της ΕΠΟΝ, χρόνος 3ος, φ. 52, 1.7.1945)

5. Το κλασικό πλέον βιβλίο για το Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης στα χρόνια της Κατοχής, γραμμένο από έναν αντιστασιακό φοιτητή: Γιώργος Καφταντζής, «Το Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης στον καιρό της Κατοχής» – Θεσσαλονίκη : Επίκεντρο, 2008.

6. Για την  αρνητική στάση του Βιζουκίδη απέναντι στον Αλέξανδρο Δελμούζο, ΔΕΣ:  Ν. Π. Τερζής, «Η Παιδαγωγική του Αλέξανδρου Π. Δελμούζου. Συστηματική εξέταση του έργου και της δράσης του», Εκδοτικός Οίκος Αδελφών Κυριακίδη, Θεσσαλονίκη 1998. 

7. Για τη στάση του Βιζουκίδη και του Γεννάδιου υπέρ απέναντι στους Γερμανούς, όταν ξέσπασε η καταιγίδα της εκτόπισης των Εβραίων, βλ. Μικαέλ και Ιωσήφ Νεχαμά, «Inmemoriam» ,Θεσσαλονίκη 1976.

8. Η φοιτητική εφημερίδα ΦΟΙΤΗΤΗΣ, θα καταγγείλει  στις 5 Μαΐου 1945 (φ.3) τον Βιζουκίδη ως συντάκτη των λίβελων που δημοσιεύονταν εναντίον των αντιστασιακών καθηγητών του ΑΠΘ στην εφημερίδα Εκπαιδευτικός Τύπος. 

9. Στις αρχές του 1946 ο Βιζουκίδης καταδικάστηκε σε ποινή 10 ημερών, διότι εξύβρισε και εράπισε τον αντιστασιακό καθηγητή Καββάδα, ο οποίος σημειωτέον απολύθηκε σε λίγους μήνες από τη θεση του ως αριστερός.

10. Για τη Θεσσαλονίκη στη δεκαετία του ΄40, βλ. τα κείμενα του Χρίστου Ζαφείρη στον επετειακό τόμο των ΝΕΩΝ:» Θεσσαλονίκη, Η Πόλη, Η Ιστορία, Οι Άνθρωποι», Εκδόσεις Ο 20ός Αιώνας.

                                     Θεσσαλονίκη 25/8/011

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s